<qualifieddc xmlns:dc="http://purl.org/dc/elements/1.1/" xmlns:dcterms="http://purl.org/dc/terms/" xmlns:xsi="http://www.w3.org/2001/XMLSchema-instance" xsi:noNamespaceSchemaLocation="http://dublincore.org/schemas/xmls/qdc/2008/02/11/qualifieddc.xsd"><dc:type>Text</dc:type><dc:identifier xml:lang="en">MS A 19</dc:identifier><dc:identifier xml:lang="ga">LS A 19</dc:identifier><dc:language>ga</dc:language><dc:language xml:lang="en">Irish</dc:language><dc:language xml:lang="ga">Gaeilge</dc:language><dc:created>1600-1699</dc:created><dc:created>1608</dc:created><dc:format xml:lang="en">65 ff.</dc:format><dc:format xml:lang="ga">65 fóilió</dc:format><dc:format>12" x 7.9"</dc:format><dc:subject xml:lang="en">Hagiography</dc:subject><dc:subject xml:lang="ga">Naomhsheanchas</dc:subject><dcterms:provenance xml:lang="en">Two of the numerous notes and jottings at beginning and end mention 1. Conaire O Cléirigh the scribe of the copy from which Brianus Mag Niallghus copied this manuscript: Probationes pennae Tabhair so do Conaire O Cleirigh' and 2. a place in the north of Ireland: Enniskillen, Co Fermanagh together with a date :1593 'An bliaghuinse daoís an tigerna do ghabadh Inisceithlion 1593'. A colophon mentions a stay in Uster-Tír Chonail from autumn 1607- December 14, 1608 when the 'Life' was written: 'Conadh amhlaidh sin dosgriobhasa betha mo phátrúin ~ mo phrímhearlaimh féin isin mbliadhain as buaidhiortha dá ttáinig re fada d'aimsir a nErinn, ~ go hairidhi againni cuigedh Uladh ~ go mórmhór attir Chonuill rebliadhain gus anamsa .i. go féil na croiche foghmair Anno 1607 do thionnsgain an buaidredh sin la feili na croiche ~ comhainm an laoí cédna bliadhain onamsin do criochnuighesa anobuirsi Anno 1608, Decembris 14. Also a prayer for the scribe himself and any person helping him in his work, the noble women, especially Rois Óg ní Dhomnaill: 'A bhraithri gradhacha guidhidh ar mo shon fen ~ ar son gach duine dá ttug fabhor docum antsaothairsin ~ go hairidhi ar anmain na mná úaisli do gheall damh ag tionsgnadh na bethadhsa nach edh amháin nach gcuirfedh fein buaidhredh orm acht cungnamh lem fá na díthcheall ~ ar chúig marg ní inneosuinn gurbí Rois Óg [inghen (?) erased] ní [re-inked] Dhomnaill sin. Brianus: Magniallghus . Muise : na : Roice'. The initial intention of the Irish Franciscans at Louvain, Belgium in the early seventeenth century to collect the lives of the saints developped into a major historical and genealogical project which involved locating, collecting, and transcribing materials on the secular and ecclesiastical history of Ireland. Dispersal of the original and much larger collection of Irish and Latin manuscripts from Louvain began in the late eighteenth century with the French revolution. The collection was moved for safekeeping to St Isidore's College, Rome in 1792 where it remained until 1872 when it was moved to the Franciscan Friary at Merchants' Quay Dublin, again for safe-keeping, then to Section A (hence the name) of the newly established Franciscan Library at Dún Mhuire, Killiney in 1946, and, finally to University College Dublin in November 2000.</dcterms:provenance><dcterms:provenance xml:lang="ga">Luann ceann dena n-iomarca nótaí ag an tús agus ag an deireadh an scríobhaí : 1. Conaire O Cléirigh, scríobhaí na cóipe a rinne Brianus Mag Niallghus an LS seo: Probationes pennae Tabhair so do Conaire O Cleirigh' agus  2. áit sa tuaisceart Inis Ceithleann, Co. Fhear Manach  leis an dáta 1593 'An bliaghuinse daoís an tigerna do ghabadh Inisceithlion 1593'.  Luann colafan cuairt ar Chúige Uladh-Tír Chonail ó fhómhair 1607- December 14, 1608  nuair a scríobhadh an 'Life': 'Conadh amhlaidh sin dosgriobhasa betha mo phátrúin ~ mo phrímhearlaimh féin isin mbliadhain as buaidhiortha dá ttáinig re fada d'aimsir a nErinn, ~ go hairidhi againni cuigedh Uladh ~ go mórmhór attir Chonuill rebliadhain gus anamsa .i. go féil na croiche foghmair Anno 1607 do thionnsgain an buaidredh sin la feili na croiche ~ comhainm an laoí cédna bliadhain onamsin do criochnuighesa anobuirsi Anno 1608, Decembris 14. Tá oráid don scríobhaí féin agus d'aon duine a thabhairt cabhair dó leis an obair, na mná uaisle, go háirithe Rois Óg ní Dhomnaill: 'A bhraithri gradhacha guidhidh ar mo shon fen ~ ar son gach duine dá ttug fabhor docum antsaothairsin ~ go hairidhi ar anmain na mná úaisli do gheall damh ag tionsgnadh na bethadhsa nach edh amháin nach gcuirfedh fein buaidhredh orm acht cungnamh lem fá na díthcheall ~ ar chúig marg ní inneosuinn gurbí Rois Óg [inghen (?) scrioste] ní [ath-scríofa in dúch] Dhomnaill sin. Brianus: Magniallghus . Muise : na : Roice'.  I dtosach báire bhí sé ar intinn na bProinsiasach Éireannach a bhí i Lováin sa Bheilg ag tús an 17ú haois beathaí na naomh a bhailiú.Tháinig an scéim sin chun chinn mar scéim mhór stairiúil agus ghinealaigh, a aimsigh, a bhailigh agus a tras-scríobh a bhí ar stair shaolta agus eaglaisiúil na hÉireann. Thosaigh scaipeadh an bhunbhailiúcháin dena lámhscríbhinní Gaeilge agus Laidineacha, a bhí níos leithne, ó Lováin  ag deireadh an 18ú haois le Réabhlóid na Fraince.  Bogadh an bailiúchán go Coláiste Naomh Isidore, An Róimh sa bhliain 1792 chun go mbeadh sé sábháilte agus d'fhan sé ansin go dtí 1872 nuair a bhogadh é go dtí Mainistir na bProinsisach, Cé na gCeannaithe, Baile Átha Cliath. Bhí sé i Leabharlann na  bProinsiasach, Dún Mhuire, Cill Iníon Léinín, Co. Bhaile Átha Cliath sa bhliain 1946 agus faoi dheireadh bogadh é go dtí Coláiste Ollscoile, Baile Átha Cliath i Samhain 2000.</dcterms:provenance><dc:coverage xml:lang="en">Italy</dc:coverage><dc:coverage xml:lang="en">Dublin</dc:coverage><dc:coverage xml:lang="en">Belgium</dc:coverage><dc:coverage xml:lang="ga">Baile Átha Cliath</dc:coverage><dc:coverage xml:lang="ga">An Iodáil</dc:coverage><dc:coverage xml:lang="ga">An Bheilg</dc:coverage><dcterms:medium xml:lang="en">Paper</dcterms:medium><dcterms:medium xml:lang="ga">Páipéar</dcterms:medium><dc:description xml:lang="en">Recently bound in half-leather, the old vellum cover and a strip of vellum (10.4" x 2.6") bound in at the end includes the beginning of a text mentioning La(b)raidh Loing (s)[each]? Old leather bindings preserved seperately with those of A 25 in cover numbered 'Vol 3', '14' and labelled 'A 23', GXXXII'. Number 'A 23' in gilt on spine.</dc:description><dc:description xml:lang="ga">Ceangailte le gairid i leathleathar, tá an seanchlúdach meamram agus stiall de mheamram (10.4" x 2.6")  ceangailte ag an deireadh le téascanna éagsúla, tús an téasc a luaitear La(b)raidh Loing (s)[each]? san áireamh. Tá na seanchlúdaigh leathar caomnaithe ar leith leis na seanchlúdaigh a bhaineann le A 25 i gclúdach leis an uimhir 'Vol 3', '14' agus an lipéad 'A 23', GXXXII'. Uimhir 'A 23' in órlitreacha ar an ndroim.</dc:description><dc:creator>Mag Niallghus, Brianus</dc:creator><dc:description xml:lang="en">There are two styles of writing in the MS: one, sloping and less formal, is found throughout and in the colophon at the end; the other, upright and apparently identical with that of the greater part of A 25, is used in the opening lines and occasionally for titles, Latin quotations and even single words (ff. 3 r, 4 v, 26 r, 34 r, 35 v, 48 v, 52 v, 58 r). The scribe may be identical with Bernardus mc Nellus of Glencolumbkille, '[qui] scite pingit et bene loquitur hibernie latine et anglice et est Clericus Subvicarius', mentioned by Bishop George Montgomery, c. 1605-7 (Anal. Hib. 12 (1943) 90, 104); see also Donegal Annual 1960, 279. Leaves have been repaired and outer corners trimmed. Considerable loss of text due to gnawing of inside corners (upper corners from f. 42 onwards only). MS described by P. Walsh, 'Two Irish manuscripts', Studies 18 (1929) 292-306 (=Irish men of learning (Dublin 1947) 160-78), who also prints most of the marginalia. Frequent marginal notes in Colgan's hand show that he used this copy for convenience, in preference to the tightly-bound A 8 (Walsh, loc. cit.).</dc:description><dc:description xml:lang="ga">Tá dhá stíl de scríbhneoireacht sa LS: an chéad cheann claonta agus neamhfhoirmeálta atá tríd an LS agus sa cholofan ag an deireadh; an cheann eile ina sheasamh agus de réir cosúlachta comhionann leis an gceann san cuid is mó de A 25, baintear úsáid asti  sna línte tosaigh agus ó am go ham sna teidil, sna sleachta Laidineacha agus focail aonar fiú (ff. 3 r, 4 v, 26 r, 34 r, 35 v, 48 v, 52 v, 58 r). Is ionann an scríobhaí agus Bernardus mc Nellus as Gleann Cholm Cille, '[qui] scite pingit et bene loquitur hibernie latine et anglice et est Clericus Subvicarius', luaite ag an Easpag George Montgomery, c. 1605-7 (Anal. Hib. 12 (1943) 90, 104); féach ar Donegal Annual 1960, 279. Tá duilleoga cóirithe agus cúinní lasmuigh gearrtha. Tá go leor téacs caillte de bharr creimthe na himill lastigh (cúinní uachtaracha ó f. 42 amach araon). Cur síos ar an LS le P. Walsh, 'Two Irish manuscripts', Studies 18 (1929) 292-306 (=Irish men of learning (Dublin 1947) 160-78), a fhoilsíonn an chuid is mó de na nótaí ar na himill. Léiríonn nótaí go minic ar na himill i lámh Colgan gur úsáid sé an chóip sin ar a chaoithiúlacht féin, seachas A 8 atá ceangailte go teann (Walsh, loc. cit.).</dc:description><dc:rights xml:lang="en">Copyright University College Dublin</dc:rights><dc:rights xml:lang="en">Copyright image source Irish Script on Screen, School of Celtic Studies, DIAS.</dc:rights><dc:rights xml:lang="ga">Iomhá Foinse ag Meamram Páipéar Ríomhaire, Scoil an Léinn Cheiltigh, Institiúid Ard-Léinn Bhaile Átha Cliath.</dc:rights><dc:rights xml:lang="ga">Cóipcheart ag Coláiste Ollscoile, Baile Átha Cliath</dc:rights><dc:description xml:lang="en">UCD MS A 19 is a Gaelic manuscript from the 17th century. Written in Gaelic on paper by Brianus Mag Niallghus in 1608, the place of writing is unknown. It contains a copy of the Life of St. Columcille made from another copy by Giolla riabhach mór Ó Cléirigh. Part of the Franciscan Collection previously kept at the Franciscan College, Louvain; St. Isidore's College, Rome, 1792; Franciscan Friary, Merchant's Quay, Dublin, 1872; Franciscan Library, Dún Mhuire, Killiney, Co. Dublin, 1946 and, from November 2000 University College Dublin.</dc:description><dc:description xml:lang="ga">Is lámhscríbhinn Gaelach í COBAC LS A 19 , ón 17ú haois. Scríofa i nGaeilge ar pháipéar ag Brianus Mag Niallghus sa bhliain 1608, ní fios an áit inár chumadh.  Tá cóip den 'Life of St. Columcille' ón cóip a rinne Giolla riabhach mór Ó Cléirigh iniata. Cuid  den Chnuasach Proinsiasaigh a bhí suite ar dtús i gColáiste na bProinsiasach, An Lováin;  i gColáiste Naomh Isidore, An Róimh sa bhliain 1792; i Mainistir na bProinsiasach, Cé na gCeannaithe, Baile Átha Cliath sa bhliain 1872; i Leabharlann na  bProinsiasach, Dún Mhuire, Cill Iníon Léinín, Co. Bhaile Átha Cliath sa bhliain 1946 agus faoi dheireadh i gColáiste Ollscoile, Baile Átha Cliath ó Samhain 2000 amach.</dc:description><dcterms:isReferencedBy xml:lang="en">Breatnach (Caoimhín): Foinsí an leagain de Bheatha Cholaim Chille a scríobhadh faoi stiúradh Mhaghnuis Uí Dhomhnaill in Léann lámhscríbhinní Lobháin (2007), lgh. 127–138. Argues that Rawl. B 514 can’t have been the copy prepared specially for Maghnus Ó Domhnaill, and suggests that the scribe of Franciscan A 19 may have had access to a now lost copy of the Liber hymnorum. Ó Cuaig (Colm): Colm Cille: scéal a bheatha in LCC 52 (2022), pp. 1–17. Examines the changes Brian Mac Niallais, the copyist of MS Franciscan A 19, made to M. Ó Domhnaill’s original text.</dcterms:isReferencedBy><dcterms:isReferencedBy xml:lang="ga">Breatnach (Caoimhín): Foinsí an leagain de Bheatha Cholaim Chille a scríobhadh faoi stiúradh Mhaghnuis Uí Dhomhnaill in Léann lámhscríbhinní Lobháin (2007), pp. 127–138.  Déantar plé nach bhfuil Rawl. B 514 an chóip a bhí ullmhaithe go speisialta do Mhaghnus Ó Domhnaill, agus cuirtear i gcéill go mbeadh teacht ag scríobhaí Franciscan A 19 do chóip, caillte anois, de Liber hymnorum. Ó Cuaig (Colm): Colm Cille: scéal a bheatha in LCC 52 (2022), lgh. 1–17. Scrúdaítear na haithruithe a rinne Brian Mac Niallais, scríobhaí MS Franciscan A 19, don bunthéacs déanta ag M. Ó Domhnaill.</dcterms:isReferencedBy><dcterms:source.location xml:lang="en">Dublin, Ireland</dcterms:source.location><dcterms:source.location xml:lang="ga">Baile Átha Cliath, Éire</dcterms:source.location><dcterms:source.location xml:lang="en">University College Dublin</dcterms:source.location><dcterms:source.location xml:lang="ga">An Coláiste Ollscoile, Baile Átha Cliath</dcterms:source.location></qualifieddc>